دانشگاه تربیت مدرس مدرس حقوق کیفری و جرم شناسی 2783-1639 1 1 2021 03 21 شناسنامه فصلنامه مدرس حقوق کیفری و جرم شناسی 21065 FA فصلنامه مدرس حقوق کیفری و جرم شناسی Journal Article دوره 1، شماره 1 ، بهار 1399 https://clcm.modares.ac.ir/article_21065_21445b7069345a1a850ee2daacfd5d8e.pdf

دانشگاه تربیت مدرس مدرس حقوق کیفری و جرم شناسی 2783-1639 1 1 2021 03 21 Theoretical and Practical Challenges on acceptance of Repentance in Islamic Penal Code Act 2013 چالش‌های نظری و عملی نهاد توبه در قانون مجازات اسلامی مصوّب 1392 1 25 21066 FA مسعود اکبری دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرم‌‌شناسی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران فاطمه قناد دانشیار گروه حقوق کیفری و جرم‌شناسی دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران صالح غفاری چراتی دانش‌آموخته حقوق کیفری و جرم‌شناسی دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Journal Article PPrior to approving the Islamic Penal Code Act 2013, the concept of repentance was accepted to some extent in the context of provisions related to Hudud (fixed religious penalties). In the latest efforts to revise the Islamic Penal Code, the lawmakers dedicated some articles to repentance which stipulated specific rules on the framework and other detailed provisions on applying this concept. This initiative of the legislators can be challenged on the one hand through the criminological analysis of the subject, and on the other hand, in the context of its implementation within the framework of the Code of Criminal Procedure. Due to its ignorance of modern criminological theories, particularly on victimology, the deviation of attention from offender’s personality to the criminal act, and the impossibility of realization of all repentance conditions, it appears that approving legislative provisions on repentance in the Islamic Penal Code will result in a serious crisis. Therefore, in order to reach an effective criminal policy, it is necessary that all aspects of the concept be duly scrutinized. Taking into account the substantive and procedural limits surrounding this topic, the gap between the bases of repentance in the Islamic Penal Code with the recent developments in criminal policy and also the absence of practical approaches to materialize this concept, it seems that its implementation will face challenges, thereby making the criminal policy far away from being effective. تا قبل از تصویب قانون مجازات اسلامی 1392، نهاد توبه به صورت پراکنده و اختصاصی در قالب موادی چند پیرامون مجازاتهای حدی پذیرفته شده بود. اما قانونگذار در آخرین اراده خود در قانون مجازات اسلامی به پذیرش نهاد توبه در قالب موادی جداگانه اقدام نموده است که زوایا و چارچوب آن به موجب قواعدی ویژه مشخص شده است. این ابداع قانونگذار، در نتیجه تحلیل جرمشناختی موضوع از یک طرف و بررسی اجرا و عملی ساختن آن در بوته فرایند دادرسی کیفری، میتواند با اشکال و چالش جدی روبرو شود. به نظر میرسد تقنین نهاد توبه در قانون مجازات اسلامی با نادیدهانگاری نظریات مدرن جرمشناختی، بویژه بزهدیدهشناختی و چرخش زاویه دید به سَمت توجه به عمل مجرمانه به جای شخصیت بزهکار و همچنین عدم امکان عملی احراز شرایط و مقررات توبه و آثار نامطلوب کاربست عملی آن، با ایرادهایی روبروست که لازم است زوایای پیدا و پنهان جهت دست یازیدن به سیاست جنایی کارآمد مشخص و معلوم شود. با توجّه به محدودیتهای ماهوی و شکلی پیرامون این قضیه و نیز دور شدن مبانی پذیرش نهاد توبه در قانون مجازات اسلامی از نظریههای مدرن و تحولات اخیر جرمشناسی و نیز عدم راهکارهای شکلی عملیسازی این نهاد، اجرای توبه مشکلساز خواهد بود و سیاست جنایی را از مطلوبیت خود دور خواهد ساخت.

https://clcm.modares.ac.ir/article_21066_432d21897a775dc82ab5815ac9217fa5.pdf

دانشگاه تربیت مدرس مدرس حقوق کیفری و جرم شناسی 2783-1639 1 1 2021 03 21 Reviewing the Legislative Criminal Policy of Iran with Regard to the Political Offence; From the Necessity of Criminalization to Penalization بررسی سیاست جنایی تقنینی ایران در قبال جرم سیاسی؛ از ضرورت جرم‌انگاری تا نحوه پاسخ‌گذاری کیفری 89 120 21067 FA سید درید موسوی مجاب استادیار گروه حقوق جزا و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق دانشگاه تربیت مدرّس، تهران، ایران مژگان نعمتی دانشجوی دکتری حقوق کیفری و جرم‌شناسی، دانشکده حقوق دانشگاه تربیت مدرّس، تهران، ایران Journal Article The act of a political offender which is manifested in depicting the ineffectiveness of a governing structure or policy with a reformation motive and without violence requires a distinct legislative strategy and differential trial over ordinary criminals. In countries that have recognized the principle of freedom of expression, there has been no criminalization of political activities at all, but in countries where criminalization has done, penalizing in comparison to other cases especially with regard to security offenses, is balanced and distinctive. In Iran, after nearly four decades after the promise of the constitution to define political offences in ordinary law and how to investigate it, finally in 2015, the Law of Political Offence was adopted. However, on the one hand, the legal ambiguity about the definition of political offences and the explanation of its cases violates the "transparency principle" and has provided the basis for interpretability of legal articles and dispersion in judgments. On the other hand, judges' stereotype in considering any protesting behavior or speech of citizens anti-security due to legislator's high sensitivity to banning any act or statement of protest or critique of the sovereignty and also preferring the presumption of guilt and malice instead of the presumption of Innocence and prima facie by judges has become a serious obstacle in the way of differential investigation to political charges. This research, in a descriptive-analytical way, explores the criminal policy of Iran with regard to political offence and its challenges using library resources. اقدام مجرم سیاسی که با ناکارآمدانگاریِ ساختار یا سیاست حاکم و با انگیزه‌ اصلاح‌طلبی و بدون خشونت‌ورزی نمود مییابد، مقتضی راهبرد تقنینیِ متمایز و دادرسی افتراقی در مقایسه با مجرمان عادی است. در کشورهایی که اصل آزادی بیان را به رسمیّت شناختهاند، اصولاً در مورد فعّالیّتهای سیاسی، جرمانگاری صورت نپذیرفته است؛ اما در کشورهایی که در این زمینه جرمانگاری صورت پذیرفته است، پاسخگذاری کیفری در مقایسه با سایر پاسخگذاریها، بویژه در برابر جرایم امنیّتی، متعادل و در عین حال متمایز است. در ایران، پس از گذشت قریب به چهار دهه از وعده قانون اساسی در مورد تعریف جرم سیاسی و نحوه رسیدگی به آن، سرانجام در سال ۱۳۹۵ قانون جرم سیاسی به تصویب رسید. با وجود این، از یک سو ابهام قانونیِ مربوط به تعریف جرم سیاسی و تبیین مصادیق آن، ناقضِ «اصل شفّافیت» بوده و بستر تفسیرپذیری مواد قانونی و تشتّت آرای قضایی را فراهم‌ کرده است؛ از سوی دیگر، کلیشه ذهنی دادرسان در ضدّ امنیّت قلمداد کردن هر رفتار یا گفتار اعتراضآمیز شهروندان به‌تَبَع حسّاسیت بالای قانون‌گذار به ممنوعیّت هرگونه اقدام یا اظهار سخن اعتراضآمیز یا انتقادی به حاکمیت، و نیز مقدّمداشتن فرض تقصیر و سوءنیت، به‌جای فرض برائت و اصل حُسننیت از سوی دادرسان، به یک مانع جدّی در مسیر رسیدگی افتراقی به اتّهامهای سیاسی بدل شده است. پژوهه حاضر، به روش توصیفی ـ تحلیلی و با بهرهگیری از منابع کتابخانهای، به تشریح سیاست جنایی تقنینی ایران در قبال جرم سیاسی و چالشهای آن می‌پردازد.

https://clcm.modares.ac.ir/article_21067_710049f9a52cd294d54b75d46ad3d2db.pdf

دانشگاه تربیت مدرس مدرس حقوق کیفری و جرم شناسی 2783-1639 1 1 2021 03 21 Reviewing Thematic Realm of Child Abuse from the Perspective of Social Constructionism بررسی قلمرو مصداقی کودک آزاری از منظر برساخت‌گرایی اجتماعی 121 144 21068 FA سپیده میرمجیدی استادیار پژوهشکده مطالعات تطبیقی حقوق پژوهشکاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی، تهران، ایران هاجر آذری استادیار گروه مطالعات زنان دانشکده علوم انسانی دانشگاه تربیت مدرّس، تهران، ایران Journal Article According to discourse theory, facts and events are represented through discourse and a set of meanings, ideas, metaphors, so on. In this sense, language creates and changes truth; this means that with language one can have different perceptions of an event, followed by a different set of discourses. Thus, the social world is the product of discourses. According to the theory of social constructivism, which in contrast to essentialism does not separate the structure of reality from the human mind, some social phenomena, such as some offences are made by the human mind and under the influence of different circumstances. They are produced in a specific time, social, political and cultural way and cannot be considered as a sacred and unchangeable reality except in special cases. Accordingly, this research, which qualitative in nature and descriptive-analytical in manner, using the method of discourse analysis and in order to explain and review the obvious understandings of the Law on the Protection of Children and Adolescents (Act 2002) seeks to explore the possibility of deconstructing the current definition of child abuse (revision) and adding to its scope. The most important result of the research is that most of the offences, including child abuse and even the prescribing of child marriage (subject to sec. 1041 of the Civil Code), are powerful and skillful social constructs of social realities that it is possible to deconstruction of them in order to give political, cultural and social opportunities to other possible constructions of the phenomenon that are more closely related to the public interest. مطابق نظریه گفتمان، حقایق و رویدادها از طریق گفتمان و مجموعهای از معناها، تصورها، استعارهها و غیره بازنمایی میشوند. در این معنا، زبان، حقیقت را ایجاد میکند و تغییر میدهد؛ به این معنا که با زبان میتوان برداشتهای متنوعی از یک رویداد داشت و به دنبال آن مجموعه متفاوتی از گفتمآنها حاصل میشود؛ بنابراین، جهان اجتماعی محصول گفتمآن ها است. این موضوع، بر اساس نظریه برساختگرایی اجتماعی که در نقطه مقابل ذاتگرایی، ساختار واقعیت را جدا از ذهن انسان نمیداند، به این معنی است که برخی پدیدههای اجتماعی مانند برخی جرایم ساخته و پرداخته ذهن بشر و تحت تأثیر شرایط زمانی، اجتماعی، سیاسی و فرهنگی خاص تولید میشوند و نمیتوان جز در موارد خاص به عنوان یک واقعیت قدسی و تغییر ناپذیر به آن نگریست. بر این اساس، این پژوهش که از نظر نوع، کیفی و به لحاظ روش توصیفی ـ تحلیلی است، با به کارگیری روش تحلیل گفتمان و به منظور تشریح و بازبینی فهمهای بدیهی انگاشته شده در خصوص قانون حمایت از کودکان و نوجوانان (مصوب 1381) به دنبال بررسی امکان برساختزدایی از تعریف کنونیِ پدیده کودکآزاری (تجدیدنظر) و افزودن بر قلمرو مصداقی آن است. مهمترین نتیجه تحقیق حاکی از آن است که بیشتر جرایم و از جمله کودکآزاری و حتی تجویز کودکهمسری (موضوع ماده 1041 قانون مدنی)، برساختههای اجتماعی قدرتمند و ماهرانه از واقعیتهای اجتماعیاند که پیوسته امکان برساختزدایی از آنها امکانپذیر است تا از این طریق، مجالی سیاسی، فرهنگی و اجتماعی به دیگر برساختههای ممکن از آن پدیده داده شود که قرابت بیشتری با نفع عامه داشته باشد.

https://clcm.modares.ac.ir/article_21068_5ee3d718e484b7fee862c8d6a7b89c84.pdf

دانشگاه تربیت مدرس مدرس حقوق کیفری و جرم شناسی 2783-1639 1 1 2021 03 21 Capital Punishment: An Islamic Perspective مجازات اعدام: چشم اندازی اسلامی 145 170 21069 FA رحیم نوبهار دانشیار دانشکده حقوق، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article This article highlights some Islamic jurisprudential (fiqhī) principles which require reduction and restriction of death penalty. According to this article, in Islamic view the permissibility of capital punishment is very limited and narrow. Minimalistic approach to capital punishment includes fixed punishment (had), just retaliation (qisās) and discretionary punishment (ta’zir). The article also studies some procedural factors, which in their turn, result in the reduction of the numbers of capital punishment. Of them is proportionality between the epistemic value of the evidence and the content it is supposed to prove. The necessity of observing humane considerations in the performance of death penalty, in a few cases in which it is permitted, is also briefly discussed. In other words, performance of death penalty should be with the lowest level of pain when it is permitted. این مقاله با تکیه بر برخی از مبانی اصولی و فقهی که پایبندی به آنها به نوبه خود میتواند شمارگان مجازات اعدام را کاهش دهد، نشان میدهد که دیدگاههای اسلامی از جنبههای گوناگون بر رویکردی کاملاً حدّاقلگرا به مجازات اعدام تأکید دارد. مقاله، هم به اعدام از باب حد و هم به اعدام از باب قصاص پرداخته و به اعدام از باب تعزیر که در برخی نظریههای فقهی آمده نیز اشاره کرده است. مقاله همچنین، به برخی از جنبههای شکلی، ادلّه اثبات و نظام رسیدگی به جرایم مستوجب اعدام پرداخته است که با کاربست آنها، موارد مجازات اعدام در عمل، به شدّت کاهش مییابد. ضرورت انسانیبودن شکل و شیوه اجرای مجازات اعدام نیز به اختصار بررسی شده است.

https://clcm.modares.ac.ir/article_21069_1fda978e43e5b8d6947b190fa7b15c95.pdf